Atrás     PDF

Los derechos reconócense por consensu. Por consensu se redactó la Declaración de los Derechos del Home y, bregando por enanchar esi consensu, cambióse'l títulu d'esti textu pa convertilu en Declaración de los Derechos Humanos de manera que s'incluyera a les muyeres nesa carta. Y nun foi una llucha nominal, sinón qu'esi cambiu acarretó conteníos que garantizaben derechos a la metá de la población mundial, nun primer momentu «escaecida» nesi consensu democráticamente algamáu. Esa ye la llucha en democracia, un sistema que tien que ser útil pa tola sociedá y nun tar al serviciu de minoríes. Y eso pasa y pasó: la democracia norteamericana consintió la esclavitú y la democrática II República española discutió abondo sobre la pertinencia o non de reconocer los derechos civiles a les muyeres.

Por esa razón nun se puede llamar al silenciu énte decisiones que, por mui democrátiques que sían, exclúin a determinaos grupos sociales. N'Asturies, al revés que n'otros territorios del Estáu o na Unión Europea onde'l respetu a los derechos llingüísticos ye un fechu asumíu, queda un bon trechu hasta que se llogre enanchar el consensu sobre'l necesariu y éticu respetu a la diversidá llingüística. Asina rescampló na votación celebrada'l 24 de xunu pasáu na Xunta de Facultá de Filoloxía: foi una decisión democrática, sí, pero eso nun implica que sía xusta y que, anque pareza paradóxico, hasta pueda dir contra la propia democracia. Cola inclusión del asturianu nos estudios universitarios al mesmu nivel que'l restu d'idiomes nun se piden privilexos nin se busca'l dominiu d'un grupu por otru. Simplemente se reclama igualdá, ún de los principios que s'entiende que salvaguarda la democracia. Y si ésta s'usa precisamente pa lo contrario, p'algamar privilexos o arrequexar colectivos, el mediu de la votación distorsiona'l fin de la democracia. Nun ye la primer vez qu'esto asocede na historia nin va ser la última. Y la historia enséñanos la lexitimidá de la llucha pola reconocencia de los derechos de los grupos excluyíos por enanchar consensos reduccionistes. Por mui democráticos qu'éstos sían, la democracia ha perfeccionase de contino si quier ser representativa verdá y non espeyu de minoríes nel poder.

Otru cantar ye que nesa llucha haya que tener mano esquierda abondo. Ye un mínimu qu'ha pidise nuna situación tan delicada como la de la llingua asturiana. El sectarismu fixo perder munches batalles y quiciás sía'l momentu de facer autocrítica y romper el silenciu cómpliz anque sía al preciu, conocíu, de l'acusación d'alta traición, qu'a estes altures nun ha  pasar d'anécdota incómoda. Si hai un fin común, el sacrificiu davezu ta n'aparcar diferencies personales o polítiques y facer política de verdá, más allá d'engarradielles qu'aporten bien poco pero qu'estorben y allanquen enforma'l procesu. En nun aneciar nel error quiciás tea'l futuru del asturianu. Polo menos no que ta de la nuestra mano.